Informacje dla dekarza, cieśli, blacharza, architekta, projektanta, konserwatora i inwestora. Błędy, usterki, wilgoć i zacieki. Budowa, remonty i naprawy. Dachy płaskie, zielone i skośne. Dachówki, blachodachówki, łupek, gont, folie, papy, blachy. Konstrukcje, materiały, wykonawstwo. Więźba dachowa, drewno i prefabrykaty. Kominy i obróbki. Okna dachowe. Narzędzia i urządzenia. Izolacje i wentylacja. Informacje dla dekarza, cieśli, blacharza, architekta, projektanta, konserwatora i inwestora. Błędy, usterki, wilgoć i zacieki. Budowa, remonty i naprawy. Dachy płaskie, zielone i skośne. Dachówki, blachodachówki, łupek, gont, folie, papy, blachy. Konstrukcje, materiały, wykonawstwo. Więźba dachowa, drewno i prefabrykaty. Kominy i obróbki. Okna dachowe. Narzędzia i urządzenia. Izolacje i wentylacja.
Informacje dla dekarza, cieśli, blacharza, architekta, projektanta, konserwatora i inwestora. Błędy, usterki, wilgoć i zacieki. Budowa, remonty i naprawy. Dachy płaskie, zielone i skośne. Dachówki, blachodachówki, łupek, gont, folie, papy, blachy. Konstrukcje, materiały, wykonawstwo. Więźba dachowa, drewno i prefabrykaty. Kominy i obróbki. Okna dachowe. Narzędzia i urządzenia. Izolacje i wentylacja.

Dachy Bazylei

Ocena: 5
2210

Bogactwo kojarzy nam się z dużym, rozbudowanym i ozdobnym domem, z dużymi, ozdobnymi kamienicami. Kiedy wzbogacamy się, mamy skłonność do przepychu, wyróżniania się, podkreślania swojego statusu, a tymczasem w krajach naprawdę zamożnych, jak np. w Szwajcarii, domy i kamienice, a nawet kościoły są bardzo skromne, przede wszystkim praktyczne.

 

Fot. 1. Dachy Berna widziane z mostu

Od kiedy w Polsce od kilkunastu lat wszyscy wymieniają pokrycia dachowe, a zdecydowana większość miast wymieniła pokrycia na starówkach i dachy lśnią nowością, w Szwajcarii na dachach wciąż leżą przeważnie czerwone dachówki ceramiczne pokryte patyną starości, zszarzałe, zbrązowiałe. W Internecie znalazłam „podrasowane” zdjęcie miasta Berna z lotu ptaka, gdzie na tle intensywnej zieleni drzew i niebieskiego koloru rzeki mocno czerwienią się dachy. W rzeczywistości wyglądają one jak na fot. 1–2. Tam pokrycia dachów, nie znające wojen i ich szkód, raczej się konserwuje, a nie wymienia.

 

Fot. 2. Berno – ciekawe lukarny i pokrycia kominów

Większość dachów pokryta jest dachówką karpiówką układaną w łuskę. Sporadycznie można spotkać jakikolwiek wzór na pokryciu dachu domu czy kamienicy (fot. 3), ale w Bazylei na kilku zabytkowych obiektach użyteczności publicznej znajdują się piękne dachy ze wzorami, niedawno w ramach konserwacji przekryte nowymi dachówkami.

 

Fot. 3. Bazylea wzór na pokryciu dachu

Także w Bazylei natknęłam się na niewielki daszek pokryty różnymi modelami dachówki karpiówki (celowo lub w ramach oszczędności), robionymi ręcznie o widocznym zarysie palców, o różnych wykrojach: gotyckim, półokrągłym, segmentowych, sześciokątnym (fot. 4).

 

Fot. 4. Bazylea – przegląd starych dachówek

Na dachówkach o wykroju gotyckim widać resztki glazury, kładzionej tylko do połowy.

Bazylea leży na styku granic trzech państw: Szwajcarii, Niemiec i Francji, nad rzeką Ren. Po Zurychu i Genewie jest trzecim co do wielkości miastem Szwajcarii oraz centrum szwajcarskiego przemysłu chemicznego i farmaceutycznego.

Pierwszy, bardzo ozdobny dach z wzorami znajduje się na katedrze wybudowanej w kilku etapach między 1019 a 1500 r. w stylu romańskim i gotyckim. Katedra w Bazylei to budowla niewielka, z dość surową fasadą, zbudowana z czerwonego piaskowca w układzie bazylikowym z transeptem. Ze względu na dwie smukłe wieże z ażurowymi zwieńczeniami i przenikające się pod kątem prostym dachy pokryte barwnie szkliwionymi dachówkami jest charakterystycznym elementem panoramy starego miasta widzianej od strony Renu. Zasadniczym wzorem występującym na całym pokryciu katedry jest romboidalny wzór wykonany z glazurowanych dachówek karpiówek w kolorze brązowym, białym, zielonym i żółtym, ale dachówki te dodatkowo różnią się wykrojem (fot. 5). Dachówki koloru białego i brązowego są wykroju prostego, a dachówki koloru zielonego i żółtego mają wykrój półokrągły. Sam środek wzoru wykonany jest dachówkami koloru białego o wykroju półokrągłym. Gąsiory kalenicowe wykonano w kolorze zielonym. Na tych dwóch zdjęciach widać, jak istotny jest kąt nachylenia i padania promieni słonecznych, miejsce i odległość przy fotografowaniu takich dachów.

 

Fot. 5. Bazylea – pokrycie dachu katedry

Nieco inny wzór występuje na budynku połączonym z katedrą. Tu występują glazurowane dachówki karpiówki koloru brązowego, białego szarego i niebieskiego o wykroju prostym i dachówki koloru zielonego o wykroju półokrągłym (fot. 6). Na fot. 7 widać ułożenie wzoru oraz wyjątkowo ozdobne gąsiory kalenicowe w formie krzyża, glazurowane w kolorze zielonym. Zupełnie inne, również szkliwione w kolorze zielonym są gąsiory grzbietowe (fot. 8). Na innej części dachu zachowało się oryginalne pokrycie (fot. 9) z glazurowanych dachówek karpiówek o wykroju półokrągłym (białe, czerwone), sześciokątnym (zielone) i prostym (brązowe) i skromnych gąsiorach kalenicowych w kolorze zielonym.

 

Fot. 6. Jeszcze inny wzór na katedrze

Fot. 7. Bazylea – gąsiory kalenicowe i grzbietowe

Fot. 8. Bazylea – oryginalne pokrycie

Fot. 9. Bazylea – ratusz

Jak przeniesiony z baśni wygląda natomiast ratusz miejski w Bazylei, wybudowany w latach 1509–1514 (fot. 9). Wrażenie robi jego kolor – ciemna czerwień palonej cegły, a wszelkie gzymsy, okna, wykusze, nadproża pomalowano na kolory niebieski, zielony, żółty i biały. Takimi kolorami pokryto również baśniowy dach za pomocą dachówek karpiówek o wykroju półokrągłym, glazurowanych na kolor biały, ciemno i jasnozielony, żółty, czerwony, brązowy oraz zielonych, prostych gąsiorów (fot. 10). Błyszczące od świeżej glazury pokrycie dachu w urozmaicony wzór niezwykle trudno sfotografować w słońcu.

 

Fot. 10. Dach ratusza

Zakończeniem długiego budynku ratusza jest wieża. Każda z kolumienek na szczycie, budynek główny i wieża pokryte są dachem, stanowiącym swoiste dzieło sztuki (fot. 11). Misterność zdobień zachwyca, a smukła wieżyczka na dachu głównego budynku jest kolejnym arcydziełem sztuki zdobniczej.

 

Fot. 11. Wieża ratusza

Również nowe pokrycie ma niewielka baszta na moście, pokryta sześciokątnym, spiczastym daszkiem. Na daszku tym występują glazurowane dachówki karpiówki o wykroju sześciokątnym w kolorach białym, żółtym, zielonym i jasnobrązowym, a wszystkie grzbiety pokryte są gąsiorami w kolorze jasnobrązowym. Wzór również romboidalny lśni w słońcu (fot. 12).

 

Fot. 12. Bazylea – baszta na moście

 

Elżbieta Wijas-Grocholska
Zdjęcia: Autorka

Źródło: Dachy, nr (212) 

PODZIEL SIĘ:
OCEŃ:

Artykuły ekspertów

- Reklama -

Polecane firmy

Polecamy


 


 

- Reklama -

Którą akcję wspierania branży dekarskiej znasz najlepiej?







GŁOSUJ

Które okna dachowe (Twoim zdaniem) montujesz najszybciej?







GŁOSUJ